“Kwadrado saradong gusali sa panahon ng pandemya?”

Opinion

Nararapat pa bang ang mga pampublikong palengke ay gagawing kwadrado sarado at sa sentrong lugar lamang? Isang aral na maaring
hahanguin mula sa kasalukuyang pandemya mula sa COVID-19 ay ang mga istrukturang sarado gaya ng karamihang mall sa bansa at buong daigdig.

Samantalang mariin namang ipinapayo na iwasan ang mga saradong gusali gaya ng mall na kulob at hindi iniikutan ng preskong hangin, dahil kalimitan dito umiikot ang mga sakit gaya ng COVID-19.

Ngunit nangangarap ang Tabuk City sa Kalinga ng makabagong palengkeng anyong mall. Ito’y sa kabila ng samu’t-saring isyu sa pagsasapribado ng mga pampublikong pagmamay-ari ng pamahalaan.

Tampok ang pangamba ng mga maliliit na naglalako ang ‘economic displacement’ gaya ng mga maliliit na vendors sa Tabuk City na dumagsa kamakailan sa Tabuk City council upang tanungin sa mga kinauukulan bakit bigla na lang dumating ang mga building materials ng mall developer na XRC lulan mismo ng trak ng pamahalaan ng Tabuk City.

Nais na bang umpisahan ng XRC ang mall development sa Tabuk City sa kabila ng mga di pa maliwanag na relocation ng mga vendor, kawalan ng building permit, pagbayad ng buwis, paglabag sa mga 8- puntong alituntunin itinalaga sa 30-years agreement at iba pa?

Mahirap padalus-dalos sa mga kahalintulad na mga proyektong may malaking bahagi sa buhay ng mga mamamayan. Alalahanin na 30-
taon ang lease agreement ng XRC at Tabuk City. Ibig bang sabihin niyan ay tatlong dekada ding magpapakasakit ang mamamayan ng Tabuk City sa hindi naisaayos na kasunduan at proyekto?

At kung isaalang-alang ang kalusugan, bakit hindi na lang pangaraping i-develop ang mga satellite markets na nakakalat sa mga barangay para maiwasan ang social distancing protocol breaches at sa gayo’y maikalat din ang pag-unlad sa mga ito.

Tandaan na ang mga palengke ay karamihan tipanan ng napakaraming tao mula sa iba’t-ibang lupalop at mananatili ang COVID-19 sa atin.